Πέρασες στις πανελλήνιες; Πέτυχες! Ή απέτυχες;

Πέρασες στις πανελλήνιες; Πέτυχες! Ή απέτυχες;

του Γιάννη Μιχάλαρου από το 10ο φύλλο της εφημερίδας "έξοδος 133" - 22/07/2016

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ

Άγχος, αγωνία, κατάθλιψη, μερικά συναισθήματα που κυριεύουν τους υποψήφιους φοιτητές κατά τη διάρκεια της χρονιάς της Γ’ Λυκείου.

Άγχος, αγωνία, κατάθλιψη και στους γονείς τους που βλέπουν τις οικονομίες τους να εξατμίζονται και να πηγαίνουν στα ιδιαίτερα και στα φροντιστήρια.

Σε μία μίζερη, ελληνική κοινωνία που διανύει τον 7ο χρόνο της κρίσης, και ενώ το »καλάθι της νοικοκυράς» αδειάζει όλο και περισσότερο σε αγαθά και υπηρεσίες (τρόφιμα, άλλα αγαθά, ψυχαγωγία κ.λπ.), το μέσο ποσό που καταναλώνεται για την εκπαίδευση παραμένει σταθερό.

Η ελπίδα πως ο κάθε μαθητής μπορεί να γίνει αρχιτέκτονας, δικηγόρος, γιατρός, πυρηνικός φυσικός ή αστροναύτης παραμένει στην επιφάνεια και μεταφράζεται σε έντονη πίεση, η οποία του κοστίζει σημαντικές στιγμές ξεγνοιασιάς και απόλαυσης.

Στιγμές σημαντικές για το υπόλοιπο της ζωής του.

Εν αρχή ην το πρόβλημα

Το πρόβλημα εντοπίζεται από τα πρώτα στάδια της εκπαίδευσης.

Έχουμε σπάσει το φράγμα του 21ου αιώνα, η τεχνολογία έχει αναπτυχθεί και έχουν δημιουργηθεί πολλοί τρόποι γρήγορης παραγωγής, με μικρό κόστος και κατ’ επέκταση υψηλά κέρδη.

Η παραγωγή έχει μπει σε ένα μουντ αυτοματοποίησης με αποτέλεσμα τα παραδοσιακά εργατικά χέρια πολλές φορές να είναι αχρείαστα και να υπάρχει ανάγκη εξειδικευμένων στελεχών για τη διαχείριση μηχανημάτων.

Πριν από χρόνια χρειαζόντουσαν μερικοί εργάτες και κάμποσες εργατο-ώρες για να φτιαχτεί ένα παπούτσι ενώ πλέον ένα κουμπί και λίγα λεπτά αρκούν.

Αυτή η ανάγκη εξειδίκευσης χρειάζεται μεγάλη ποσότητα γνώσης, με αποτέλεσμα, για να καλυφθεί, να συσσωρεύεται από τις πρώτες, κιόλας, τάξεις του δημοτικού.

Ο πολλαπλασιασμός και η διαίρεση κάνουν πιο γρήγορα την είσοδο τους στην εξεταστέα ύλη και κατάσταση συνεχίζεται κάπως έτσι.

Ο καπιταλισμός θέλει και επιβάλλει την εξειδίκευση.

Αλλά όχι μόνο αυτό.

Είναι γνωστό πως στο συγκεκριμένο σύστημα για να »προκόψει» κάποιος θα πρέπει να γίνει »μεγάλο ψάρι».

Και ξέρετε τι κάνουν τα μεγάλα στα μικρά…

Έτσι, χτίζει αυτή την αντίληψη στους ανθρώπους από πολύ μικρή ηλικία.

Για να περάσει την τάξη κάποιος μαθητής πρέπει να περάσει το ορισμένο πλαφόν της βαθμολογίας και για να αναδειχθεί χρειάζεται, όχι απαραίτητα να περάσει το πλαφόν της άριστης βαθμολογίας, αλλά να ξεπεράσει όλους τους υπόλοιπους συμμαθητές του.

Ακόμα και αν δεν καταφέρει να πάρει το »πολυπόθητο» αριστείο, στις καρδιές των υπολοίπων (βάζω μέσα και τους καθηγητές) θα είναι ο καλύτερος.

Πόσο μάλλον αν είναι υπάκουος, συνεργάσιμος,  δεν τσακώνεται, δεν κάνει κοπάνες για να δει την κοπέλα του και φυσικά δεν κάνει καταλήψεις.

Μόνο οι αλήτες με κακή διαγωγή από τους γονείς κάνουν καταλήψεις, διεκδικούν και γενικότερα ζουν τη ζωή τους.

Μόνο τα »κακά παιδιά» διεκδικούν να ζήσουν τα πολύτιμα χρόνια της νιότης τους.

Γ’ Λυκείου

Έτσι φτάνουμε στη δύσκολη χρονιά της Γ’ Λυκείου που ο καθένας »καλείται» να εξεταστεί σε μία σειρά μαθημάτων και ανάλογα την βαθμολογία που θα συγκεντρώσει περνάει σε μία από τις σχολές που έχει δηλώσει.

Κι εκεί φυσικά εντοπίζεται το έντονο κανιβαλιστικό κλίμα.

Οι παράγοντες που διαμορφώνουν τις βάσεις των σχολών είναι οι βαθμολογίες των μαθητών  και η ζήτησή τους.

Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι μαθητές να ελπίζουν σε δύσκολα θέματα, για να μειωθεί ο ανταγωνισμός, να πέσουν πολύ πιθανόν οι βάσεις και να περάσουν στη σχολή της ανώτατης εκπαίδευσης που θέλουν.

Ουσιαστικά με το σύστημα των Πανελληνίων, οι μαθητές επενδύουν στην αποτυχία των συμμαθητών τους προκειμένου να επιτευχθεί η δική τους επιτυχία.

Οι μαθητές λοιπόν δεν χτίζονται για να είναι υποψήφιοι φοιτητές αλλά υποψήφιοι κεφαλοκυνηγοί, σε μία κοινωνία που βυθίζεται όλο περισσότερο στον αυταρχισμό και στην ατομικότητα.

Δεν είναι όμως μόνο αυτό το πρόβλημα των Πανελληνίων.

Ουσιαστικά με αυτό το σύστημα δεν εξετάζονται οι μαθητές στις πραγματικές τους ικανότητες αλλά σε αυτές που έχει ανάγκη το σύστημα παραγωγής.

Η εξυπνάδα, η διορατικότητα και η κρίση είναι άχρηστες ικανότητες για τους εξεταζόμενους μαθητές.

Για να πετύχεις το στόχο σου πρέπει να »παπαγαλίζεις».

Όχι να αναπτύσσεις τη δική σου κριτική σκέψη και προσωπικότητα αλλά να μαθαίνεις να αποστηθίζεις το περιεχόμενο των βιβλίων που το έχουν διατυπώσει συγγραφείς αμφιβόλου προέλευσης και δεξιοτήτων.

Όλη αυτή η πραγματικότητα έχει ως αποτέλεσμα ωθούνται στις »καλύτερες» σχολές με την καλύτερη επαγγελματική αποκατάσταση άνθρωποι ρομπότ για τις ορέξεις του φυσικά του κεφαλαίου.

Ανώτατη και ανώτερη εκπαίδευση

Το επίπεδο εκπαίδευσης μετά από το »εμπόδιο» των Πανελληνίων ανεβαίνει και αγγίζει αυτό της τριτοβάθμιας ανώτατης εκπαίδευσης (ΑΕΙ, ΤΕΙ).

Επιτέλους, οι μαθητές γίνονται φοιτητές και είναι έτοιμοι να ζήσουν τον επίγειο παράδεισο της φοιτητικής ζωής.

Ή μήπως όχι;

‘Η μήπως όχι όλοι;

Αντιλαμβάνεται κανείς πως αν οι προϋποθέσεις για να σπουδάσεις είναι τα φροντιστήρια και τα ιδιαίτερα, η δωρεάν εκπαίδευση βρίσκεται στα χαρτιά.

Αυτό συμβαίνει και στα ΑΕΙ και ΤΕΙ.

Η σίτιση και η στέγαση είναι πολυτέλειες σε κάποιες σχολές ενώ τις περισσότερες φορές δεν είναι δωρεάν και για να έχεις αυτά τα »τρομερά» προνόμια πρέπει να τηρείς αυστηρά εισοδηματικά κριτήρια, επιπλέον, μερικά συγγράμματα δεν είναι δωρεάν και οι καθηγητές έχουν την απαίτηση να αγοραστούν από τα βιβλιοπωλεία.

Αξίζει να αναφερθούν και οι πελατειακές σχέσεις που χτίζονται μέσα από τις καθεστωτικές παρατάξεις της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ.

Είσαι κομματόσκυλό των αστικών παρατάξεων;

Πουλάς την ψυχή σου στο διάβολο;

Αν ναι, έχεις εξασφαλισμένο πτυχίο και άλλα προνόμια.

Αν όχι και ανήκεις στο 15% περίπου της κοινωνίας που ζει κάτω από το όριο της σχετικής φτώχειας, τότε πρέπει να πληρώσεις κι άλλα φροντιστήρια για να περάσεις τα μαθήματα (σιγά που θα έλειπαν και στην ανώτατη εκπαίδευση), να δουλεύεις παράλληλα για να καλύπτεις τα έξοδά σου και αν προλάβεις να παρακολουθείς με απόλυτη, στρατιωτική πειθαρχία τις διδασκαλίες των μαθημάτων.

Λύση

Αυτά και άλλα πολλά συμβαίνουν στο σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα.
Αναφέρθηκαν τα βασικά και αυτά που ήθελα για να βγάλω το άχτι μου.

Υπάρχει όμως λύση;

Φυσικά και υπάρχει.

Δεν βρίσκεται όμως στους θεσμούς του κράτους ή στην εφευρετικότητα κάποιου νομοθέτη. Βρίσκεται στην αλλαγή της κοινωνίας.

Αν δεν παραχθεί ένα ενιαίο σχέδιο για την πανηγυρική ανατροπή του καπιταλισμού, τότε δε θα υπάρξει φως στο τούνελ.

Χωρίς να υποτιμώ τις όποιες κατακτήσεις του κινήματος στο χώρο της εκπαίδευσης, πάντα αυτές θα είναι διεκδικήσιμες από τους εχθρούς του λαού και θα παραμένουν πάντα οάσεις σε μία ατέλειωτη έρημο που ο κάθε άνθρωπος είναι υποχρεωμένος να διασχίσει.

 

ΚΑΝΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ